dinsdag 7 september 2010

Berichten vanuit het einde der tijden , Amen. De werken van Christophe Meul




Na zo’n boek blijft de auteur slechts de keus tussen de vuurmond van een pistool en de voeten van het kruis. Die keus is gemaakt. ( 1903 J-K Huysmans over Tegen de Keer )


Werkelijk, alleen Schopenhauer had gelijk! Wat betekenden alle evangelische artsenijboeken vergeleken bij zijn verhandelingen over geestelijke hygiëne ? Hij wilde niets genezen, beloofde de zieke mens geen enkele compensatie; geen enkele hoop; maar zijn theorie van het pessimisme was eigenlijk de grote troost voor superieure en voorname geesten . ( Tegen de keer. J-K Huysmans )

Berichten vanuit het einde der tijden , Amen.
De werken van Christophe Meul

Frequentator, hij die zich herhaalt. De tijd als een circulair gegeven in plaats van een lineair gegeven. Het werk Möbius road laat al zoiets zien. Een Möbiusring als metafoor van oneindigheid. Waar bij de meeste kunstenaars het begrip oneindigheid een positieve connotatie heeft zal dat bij Meul heel anders uitpakken. Zijn Möbiusringen zijn zoals de cirkels van de Hel in het Inferno van Dante waar Meul als een Vergilius de danteske toeschouwer doorheen voert. Onderweg de dwaasheid, het falen en te kort schieten van het mensdom tonend. Möbiusringen, circulair tijdsverloop, cirkels van de Hel, in Meul’s visie zal het mensdom niets leren en draait in kringetjes rond. Soms duiken er Christussen, Orakels of Cassandra’s op die roependen in de woestijn blijken te zijn.


In de afgelopen 10 jaar is er een thematische verschuiving in het werk van Meul te zien. Waar eerst de extreem geweldadig verlopen 20e eeuw zijn slagschaduw wierp over het werk van Meul, ziet men nu de verregaande atomisering van de hedendaagse maatschappij verbeeld. Nog altijd duiken er echo’s van vergane totalitaire regimes en schimmen uit het verleden op. maar steeds meer zijn de personen ge-isoleerde subjecten die het vermogen om direct met elkaar in contact te treden zijn verloren. Simpelweg omdat er onderling niets te melden valt of dat men elkaars taal niet begrijpt. Communicatie verloopt hoofdzakelijk via data-streams en men heeft voor de meest basale uitwisseling van informatie een intermediair nodig. De technologie heeft een hoge vlucht genomen maar de mensheid is niet mee gegroeid en reageert op de zelfde vaak stompzinnige reflexen die meer dan bekend zijn uit de geschiedenis. Meul lijkt er van doordrongen te zijn dat de mensheid enerzijds tot hoge culturele en technologische prestaties in staat is maar nog gemakkelijker vervalt tot apathie of destructie.
De wereld gaat ten onder, de horizon staat al in brand en Meul had het al lang voorzien is de boodschap. In zijn benadering van de kunsten is het moeilijk om overeenkomstige kunstenaars te benoemen. Zijn werk leunt sterk op het werk van filosofen, meer dan op de wereld van de beeldende kunst die ook maar in zich zelf rond draait. Zijn wapenbroeders zijn eerder de laat 19e eeuwse schrijvers als De Maupassant, Leautremont of een Huysmans. Een zelfde “fin de siecle” walging van de wereld stijgt op van zijn werk. Een giftige bedwelmende damp maar o zo verleidelijk . Het veroorzaakt hallucinante beelden van een duistere schoonheid. Het orakel van Delphi moest ook eerst bedwelmd worden met giftige dampen om tot visionaire uitspraken te komen.
Een recente grote invloed op het werk van Meul is de de filosoof Olaf Stapledon. Met name het boek Starmaker uit 1930 waarin vooruit gelopen wordt op virtuele werkelijkheden en noties van netwerken. Dit alles alsof een soort van seculiere Swedenborg of Jacob Lorber bezig is geweest met onderwerpen als de opbouw van het universum en het geestelijk leven. Door deze invloed heeft het recente werk van Meul aan metafysische diepte gewonnen. Het is alleen maar gissen waar dit toe gaat leiden. Ik eindig met het citaat waar ik mee begon: Na zo’n boek blijft de auteur slechts de keus tussen de vuurmond van een pistool en de voeten van het kruis. Die keus is gemaakt. ( 1903 J-K Huysmans over Tegen de Keer )
Jesus had day's like this.




Geen opmerkingen:

Een reactie posten